T.C.

ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI

ÇEVRE YÖNETİMİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

EVİMİZDEKİ TEHLİKELİ ATIKLAR

Bu kitapçık, evlerdeki tehlikeli atıklar hakkında kişileri bilgilendirmek, atık oluşumunu azaltmak, tehlikeli ve zararlı maddelerin kullanımından kaçınılması veya doğru kullanımın sağlanması ile atıkların uygun bertarfının temini amacıyla Çevre ve Orman Bakanlığı, Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü, Atık Yönetimi Dairesi Başkanlığı tarafından hazırlanmıştır. Ekim 2009

T.C. Çevre ve Orman Bakanlığı

Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü

Atık Yönetimi Dairesi Başkanlığı

Söğütözü Cad. 14/E 06560 Ankara

Önsöz

Türkiye, hızla gelişen, büyüyen ve kalkınan bir ülkedir. Bunun neticesinde; ekonomik büyüme, nüfus artışı ve refah seviyesinin yükselmesi, giderek artan miktarda atık üretimine yol açmaktadır. Günlük yaşamda kullandığımız ve hayatımızı kolaylaştıran birçok tehlikeli ürün bulunmaktadır. Bu ürünler işlerimizi daha hızlı, kolay ve etkili bir şekilde yapmamızı sağlayan temizlik malzemeleri, deterjanlar, boyalar, kişisel bakım ürünleri, pestisitler gibi çok çeşitlidirler. Ancak evimizde kullandığımız birçok ürün tehlikeli kimyasal maddeler içermekte ve bu ürünlerin uygun bir şekilde kullanılmaması ya da bertaraf edilmemesi halinde zararlı etkileri görülebilmektedir. Anayasamızın 56 ncı maddesinde “Herkes, sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına sahiptir. Çevreyi geliştirmek, çevre sağlığını korumak ve çevre kirlenmesini önlemek Devletin ve vatandaşların ödevidir” denmektedir. Atık yönetiminde çeşitli kurum ve kuruluşların yanında toplumun en temel noktası olan bireylere ve ailelere önemli görevler düşmektedir. Bu nedenle tehlikeli maddeler içeren ürünler ile güvenilir olmayan ürünleri elden geldiğince tüketmemek, oluşan atıkları ayrı toplama torbalarında ya da kaplarında biriktirerek tehlikeli nitelikteki atıklar ile değerlendirilebilir ambalaj atıkları gibi atıkları evsel atıklarımızdan ayrı toplamak basit ancak hem çevre ve insan sağlığı, hem de ülkemizin ekonomik kazanımları açısından çok kıymetli adımlardır. Bu itibarla, evimizde oluşan tehlikeli atıklara ilişkin olarak hazırlanan bu rehber kitapçığın vatandaşlarımıza faydalı ve ülkemize hayırlı olmasını temenni eder, emeği geçen Bakanlığım Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü çalışanlarına teşekkür ederim.

Prof. Dr. Veysel EROĞLU

Çevre ve Orman Bakanı

AKÜMÜLATÖRLER

Tehlikeli bileşeni:

Sülfürik asit, kurşun

Potansiyel tehlikeleri:

Sülfürik asidin korozif olması nedeniyle cilde ve göze zarar verir. Kurşun ise çevre ve insan sağlığı açısından son derece tehlikelidir.

Kullanımı :

Kullanımı ve saklanması hususunda etiket bilgilerine uyulmalıdır.

Akümülatörlere su koyulurken koruyucu eldiven ve gözlük kullanılmalıdır.

Çocuklardan ve ateşten uzak kapalı bir ortamda saklanmalıdır.

Bertarafı:

Çöp kutusuna atılmamalıdır. Belediyenin evsel tehlikeli atıkların yönetimi çalışması kapsamında toplanması ve bertaraf / geri kazanım tesislerine gönderilmesi sağlanmalıdır.

Alternatifi:

Geri dönüşüme uygun akümülatörler kullanılabilir.

PİLLER

Tehlikeli bileşeni:

Kadmiyum, korozif elektrolitler, kurşun,

lityum, civa, nikel, gümüş

Potansiyel tehlikeleri:

Yüksek ısıya maruz kaldığında ya da yakıldığında patlayabilir. Civa gibi toksik ağır metaller içermesi nedeniyle yakılması ya da depolama alanlarında diğer atıklarla birlikte depolanması halinde su ve hava kirliliğine neden olur.

Kullanımı :

Çocukların ulaşamayacağı, ısı ve sıcaklıktan uzak ortamlarda saklanmalıdır.

En yakın atık pil toplama noktasına ulaştırılmalıdır.

Bertarafı:

Atık piller çöpe atılmamalıdır. Atık pil toplama noktalarına ulaştırılmalıdır.

Alternatifi:

Şarj edilebilir piller.